Имом Бухорийнинг устозлари

Имом Бухорий илм ва ҳадис талабида умрларининг кўп қисмини сафарларда ўтказгани аввал ҳам айтиб ўтилган эди. Шунинг учун ҳам у кишини устозлари жуда ҳам кўп бўлган. Муҳаддислар кимдан бирорта ҳадис ривоят қилган бўлса ҳам, ўша шахс унга устоз – уларнинг ўз истилоҳлари билан айтиладиган бўлса – шайх ҳисобланади.

«Тарихи Боғдод» китобида зикр қилинишича Имом Бухорийнинг ўзлари «Мен мингдан кўп шайхдан ёзиб олганман», деганлар.

Мутахссис уламолар Имом Бухорийнинг устозларини икки қисмга тақсимлайдилар.

Биринчи қисм: иқлимлар ва шаҳарлар бўйича.

1. Макка.

1. Абул Валид Аҳмад ибн Муҳаммад Азрақий. 

2. Абдуллоҳ ибн Язид Муқрий. 

3. Исмоли ибн Солим Соиғ. 

4. Абу Бакр Абдуллоҳ ибн Зубайр Ҳумайдий ва бошқалар.

2. Мадийна.

1. Иброҳим бин Мунзир Ҳизомий. 

2. Муторриф бин Абдуллоҳ. 

3. Иброҳим ибн Ҳамза. 

4. Абу Собит Муҳамад ибн Убайдуллоҳ. 

5. Абдулазиз ибн Абдуллоҳ Увайсий. 

6. Яҳъя ибн Қазаъа ва бошқалар.

3. Шом.

1. Муҳаммад ибн Юсуф Фирёбий. 

2. Абу Наср Исҳоқ ибн Иброҳим. 

3. Одам ибн Абу Иёс. 

4. Абул Ямон Ҳакам ибн Нофеъ. 

5. Ҳаёт ибн Шурайҳ ва бошқалар.

4. Бухоро.

1. Муҳаммад ибн Салом Пайкандий. 

2. Муҳаммад ибн Юсуф Бухорий. 

3. Абдуллоҳ ибн Муҳаммад Маснадий. 

4. Ҳорун ибн Ашъас ва бошқалар. 

5. Марв.

1. Али ибн Ҳасан ибн Шақийқ. 

2. Абдон ибн Усмон. 

3. Муҳаммад ибн Муқотил ва бошқалар.

6. Балх.

1. Маккий ибн Иброҳим. 

2. Яҳъя ибн Бишр. 

3. Муҳаммад ибн Абон. 

4. Ҳасан ибн Шужоъ ва бошқалар.

7. Ҳирот.

Аҳмад ибн Абдуллоҳ Ҳанафий.

8. Найсабур.

1. Яҳъя ибн Яҳъя Тамимий. 

2. Бишр ибн Ҳакам. Аҳмад ибн Ҳафс. 

3. Муҳаммад ибн Яҳъя Зўҳлий ва бошқалар.

9. Рай.

Иброҳим ибн Мусо.

10. Боғдод.

1. Муҳаммад ибн Ийсо Таббоъ. 

2. Муҳаммад ибн Собиқ. 

3. Сурайж ибн Нўъмон. 

4. Аҳмад ибн Ҳанбал ва бошқалар.

11. Басра.

1. Абу Осим Набийл. 

2. Сафвон ибн Ийсо. 

3. Бадал ибн Муҳаббир. 

4. Ҳарам ибн Ҳафс ва бошқалар.

12. Восит.

1. Ҳассон ибн Ҳассон. 

2. Ҳассон ибн Абдуллоҳ. 

3. Саъийд ибн Сулаймон ва бошқалар.

13. Куфа.

1. Убайдуллоҳ ибн Мусо. 

2. Абу Нуъайм. 

3. Аҳмад ибн Яъқуб. 

4. Исмоил ибн Абон ва бошқалар.

14. Миср.

1. Усмон ибн Солиҳ. 

2. Саъийд ибн Абу Марям. 

3. Асбиғ ибн Фараж ва бошқалар. 

15. Жазийра. (Дажла ва Фурот орасидаги ерлар).

1. Аҳмад ибн Абдулмалик Ҳарроний. 

2. Аҳмад ибн Язид Ҳарроний ва бошқалар.

Иккинчи қисм: Табақотлар бўйича.

Абулфазл Мақдисий ва бошқа уламоларнинг таъкидлашларича Имом Бухорийнинг машҳур «Саҳиҳ» китобларида келтирган ҳадисларни олган шайхлари беш табақадан иборатдир.

Аҳмаджонов Иброҳимжон

Таълим муассасаси ўқитувчиси